Accueil > Littérature > Robèr, André > Robèr, André

Robèr, André

(1955-...)

lundi 15 septembre 2008, par Stéphane Hoarau

André Robert - èk in "t" - lé né an 1955, la Plaine des Palmistes. Apré in sézour l’Ecole de l’Eau et de l’Electricité (EER) la vil lo Port, domoun i invit a lu désot la mèr pou alé pass lo konkour EDF ; lu navé diss-nèf an, lu la devnu lo Robèr nous koné, san "t", èk in laksan. Lu pass dabor par Paris, é kan lu ariv an France, lu dékouv in vi artistik ke lu té koné pa ankor. Pandan lé zané 1980, lu fé son linisiasion artistik é lu pass an 1988 in D.E.A. lar plastik si bann pint i tag lé mir. Lo swa son suzé lé inportan pou konprann a lu : travay dan la ri, si lé mir, la pa travay dan in latelié èk ou tousèl. Non : lé zartist ki intérès André Robèr, sé domoun lé an kontak étrwa èk la sosiété. Tout la produksion Robèr, André i inskri a èl dan so pèrspéktiv la : fé viv an relasion lar èk la sosiété, lar dan la sosiété.

André Robèr na pluzièr kaskèt : lu lé fonnkozèr, lu lé plastisien, lu lé fagotèr liv. Lé trwa i opoz pa, o kontrèr. Son fonnkèr, konm son pintir èk son swa léditorial lé fé pou intéroz in kiltir, sat La Réunion. Son promié liv (ké lu la édit lu minm ché K’A, son mézon lédision fondé èk son dalon Marimoutou, Jean-Claude Carpanin), lé san lékivok : Lékritir lot koté la mèr (1998) i mèt an késtion son vi « lot koté la mèr », si lo kontinan. Anndan, ou artrouv langaz fransé i mélanz èk kréol La Réunion, konm fonnkèr i mélanz èk désin.

Dopi son promié rokèy fonnkèr, André Robèr la publi in takon liv (tout ché K’A) : Carnets de retour au pays natal (2002), Fonnkèr pou lo zié (2003), Isi tout domoune lé kréol (2005), Astèr la pokor talèr (2006), Akoz in sinmil i sava pa siprim lo azar (2007), etc. Dann tout son lèv lu la ékri dopi la Frans, lu may-may kréol èk fransé, in pé konm si lu té voulé fé par lo limazinasion so « retour au pays natal », dan lo vant de lil ke li la kité na trant-trwa zan. Son kréolité i pass donk par lo mélanz li la touzour fé – é lu fé ankor – ant tout son bann laktivité artistik. Son batarsité, konm ki diré Waro, sé son kréol èk son fransé, mé sétosi son pintir èk son bann mo, son prop mo èk sat zotèr lu édit, etc.

Lir André Robèr, lé fèr in voyaz : èk lu, ou pran lavion pou rant La Réunion, ou fé in léskal, ou argard sak i va, sak i va pa, ou ranpli out kaba èk in takon lo mo é zimaz, é ou arpar. In fwa k’ou lé arivé Paris, ou dsann Aubervilliers, ou rant dan son latelié, é ou larg lo kozé… Lu minm la di : K’A la été kréyé pou larg langaz… é André Robèr i larg pa pou fé zoli, André i larg pou di sak nana, sak na pwin, lu larg pou dénons sak la di, mé ke la pa – ou mal – fé : « nou nana ankor batay pou fé / pou gingnié / pou perd osi / nou nana ankor zafèr pou fé / i fo nou fé / pou trap mantra lespwar / pou gingn trap lavi » (Carnets, p. 63).

Liv Robèr, André :

- Lékritir lot koté la mèr, France, K’A, 1998.
- Carnets de retour au pays natal, France, K’A, 2002.
- La tèr i done tout, France, K’A, 2002.
- Fonnkèr pou lo zié, France, K’A, 2003.
- Fonnkèr pou la po, France, K’A, 2003.
- Isi tout domoune lé kréol, France, K’A, 2005.
- La fès an lèr, France, K’A, 2006.
- La fès an lèr 2, France, K’A, 2006.
- Boitann, France, K’A, 2006.
- Boitann (avec Julien RANCOULE), France, K’A, 2006.
- Astèr la pokor talèr, France, K’A, 2006.
- Akoz in sinmil i sava pa siprim lo azar, France, K’A, 2007.
- Tiens, France, L’Amateur (Alain Arnéodo Angers), 2007.
- Alé inn ala dé ala mon la dé inn, France, K’A, 2007.
- Un ours sous les tropiques, France, K’A,

Pou antann Robèr, André :

- JEANTET Dominique (entrotien animé par), Les Dossiers de l’ARCC n° 51 : « André Robèr : entre peinture, écriture et édition », Paris, ARCC, 2007.

Ayèr su lo nèt :

- HOARAU Stéphane, « Kissa y lé André Robèr ? / Qui est André Robert ? », dans Mondes Francophones, (2007).
- Son sit : http://andre.rober.free.fr/
- Son blog : http://andrerober.blogspot.com/

Enregistrer au format PDF Version imprimable de cet article Version imprimable envoyer l'article par mail envoyer par mail

Réagir à cet article

Qui êtes-vous ?

Pour afficher votre trombine avec votre message, enregistrez-la d'abord sur gravatar.com (gratuit et indolore) et n'oubliez pas d'indiquer votre adresse e-mail ici.

Ajoutez votre commentaire ici

Suivre les commentaires : RSS 2.0 | Atom

Maloya.org - Copyright © 2006-2012. Tous droits réservés.

Visiteurs connectés : 14